صفحهٔ اصلي
خبرهای دانشگاه
بهبود ۳ شاخص‌جهانی در دانشگاه آزاد اسلامی


هر ساله شاهد رتبه‌بندی دانشگاه‌ها و مؤسسات تحقیقاتی در دنیا از سوی پایگاه‌های رسمی و معتبر رتبه‌بندی هستیم كه براساس معیارهای مختلفی این كار را انجام می‌دهند. سایمگو را یك گروه پژوهشی در دانشگاه «گرانادا»ی اسپانیا اداره می‌كند كه ارزیابی‌های خود را براساس تركیبی از شاخص‌های سه‌گانه عملكرد تحقیقاتی، خروجی‌های نوآورانه و تأثیر اجتماعی انجام می‌دهند. این پایگاه درواقع یك ابزار ارزیابی برای تجزیه و تحلیل ویژگی‌های مؤسسات تحقیقاتی و دانشگاه‌ها از طریق پردازش داده‌های به‌دست آمده، است. شاخص‌های سه‌گانه‌ای كه سایمگو از آنها برای رتبه‌بندی استفاده كرده است ویژگی‌های علمی، اقتصادی و اجتماعی مراكز تحقیقاتی و دانشگاه‌ها را مشخص می‌كند. در حقیقت این شاخص‌ها هیچ ارتباطی به بزرگ و كوچكی مراكز ندارند و تنها با توجه به آمار انتشار مقالات علمی، خروجی علمی و فناوری مؤسسات، آنها را مورد ارزیابی قرار می‌دهد. معمولا از صددرصدی كه پایگاه سایمگو برای خود درنظر می‌گیرد، 50درصد به شاخص تحقیقات و مقالات تحقیقاتی منتشر شده از سوی دانشگاه‌ها و مؤسسات، 30درصد به شاخص نوآوری و 20درصد هم به شاخص تأثیر اجتماعی این مراكز مربوط می‌شود و آنها را با توجه به این موارد بررسی می‌كند.

برترین دانشگاه‌های دنیا

پایگاه سایمگو در بررسی كلی دانشگاه‌ها و مؤسسات، حدود 7026 مركز را در ارزیابی خود قرار داده است كه از این میان، 157 دانشگاه و مؤسسه تحقیقاتی از ایران هم حضور دارند. پنج رتبه نخست این رده‌بندی به ترتیب آكادمی علوم چین، مركز ملی تحقیقات علمی فرانسه، وزارت آموزش‌وپرورش جمهوری چین، دانشگاه هاروارد و مدرسه پزشكی هاروارد هستند. در رتبه‌بندی كلی سایمگو، اولین دانشگاه ایرانی، دانشگاه علوم پزشكی تهران با رتبه 428، دوم دانشگاه تهران با رتبه 508، سوم دانشگاه علوم پزشكی شهید بهشتی با رتبه 593، چهارم دانشگاه علوم پزشكی مشهد با رتبه 604 و پنجم دانشگاه علوم پزشكی تبریز با رتبه 610 قرار گرفته‌اند.

دانشگاه آزاد در رتبه‌بندی كلی

از جمع 157 دانشگاه و مؤسسه ایرانی، 29 واحد دانشگاه آزاد اسلامی هم حضور دارند. طبق این رده‌بندی جهانی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد خمینی‌شهر با رتبه 697 در جایگاه نخست بین دیگر واحدهای این دانشگاه قرار گرفته و بعد از آن هم واحد علوم و تحقیقات با رتبه 708 در جایگاه دوم و واحد قائم‌شهر با رتبه 758 در جایگاه سوم جای گرفته است. دیگر واحدهای دانشگاه آزاد در رده‌بندی كلی سایمگو عبارتند از: واحد یزد رده 759، لاهیجان و واحد علوم دارویی رده 764، واحد تبریز رده 765، واحد نجف‌آباد رده 766، واحد شهركرد رده 773، واحد ساری رده 780، واحد رشت رده 792، واحد مشهد و واحد سنندج رده 793، واحد اردبیل رده 794، واحد كرج رده 798، واحد مرودشت و واحد اراك رده 801، واحد تهران‌مركزی رده 804، واحد شیراز رده 805، واحد قزوین رده 810، واحد كرمانشاه رده 813، واحد خوراسگان رده 814، واحد شهرری و واحد تهران‌شمال رده 817، واحد ارومیه رده 820، واحد تهران جنوب رده 824، واحد همدان رده 826، واحد اهواز رده 827 و واحد تهران‌شرق رده 837‌.
این در حالی است كه سال 2019، در رتبه‌بندی كلی و جهانی سایمگو، تنها 23 واحد دانشگاه آزاد اسلامی حضور داشتند كه در سال 2020 این تعداد به 29 واحد دانشگاهی افزایش یافته است. افزایش 6 واحد دانشگاه آزاد به این جمع، درواقع پیشرفت دانشگاه آزاد اسلامی را در زمینه‌های تحقیقاتی، نوآورانه و اجتماعی نشان می‌دهد. در سال 2019، واحد علوم و تحقیقات در رده 668، خمینی‌شهر در رده 717 و واحد لاهیجان در رده 733 به ترتیب در رتبه نخست واحدهای دانشگاه آزاد اسلامی حاضر در رتبه‌بندی سایمگو بودند.

رتبه‌بندی براساس شاخص تحقیقاتی

پایگاه رتبه‌بندی سایمگو در بررسی دقیق‌تر به شاخص‌های موردنظر خود هم توجه كرده و آنها را طبقه‌بندی كرده است. در رتبه‌بندی دانشگاه‌ها و مؤسسات دنیا براساس شاخص تحقیقاتی، آكادمی علوم چین در رده نخست، مركز ملی علوم و تحقیقات فرانسه در رتبه دوم، وزارت آموزش و پرورش جمهوری چین در رده سوم، دانشگاه هاروارد در رده چهارم و انجمن سرطان آمریكا در رده پنجم دنیا قرار گرفته‌اند. از منظر تحقیقات، دانشگاه‌های سراسری به‌ترتیب دانشگاه علوم پزشكی تهران با رده 213، دانشگاه تهران با رده 248 و دانشگاه علوم پزشكی شهید بهشتی با رده 313 در رتبه اول تا سوم در جمع دانشگاه‌های كشور قرار گرفته‌اند.
در جمع 10 دانشگاه برتر كشور در رده‌بندی تحقیقاتی سایمگو، دانشگاه آزاد اسلامی واحد خمینی شهر اصفهان هم در رده هفتم قرار گرفته است و در رده جهانی رتبه 344 را از آن خود كرده است. بعد از آن، واحد علوم‌وتحقیقات با رده 387، لاهیجان با رده 403، واحد نجف‌آباد با رده 422، واحد‌های مرودشت، رشت و شهركرد با رده 429 در رده‌های دوم تا پنجم در میان واحدهای دانشگاه آزاد جای گرفته‌اند.
بعد از آنها هم واحد تبریز رده 435، واحد قائم‌شهر و اراك رده 437، واحد علوم دارویی و ساری رده 440، واحد كرمانشاه و مشهد رده 442، واحد كرج رده 444، واحد خوراسگان رده 451، واحد تهران‌شمال و اردبیل رده 459، واحد سنندج رده 462، واحد اهواز و تهران‌مركزی رده 466، واحد همدان و تهران‌جنوب رده 467، واحد شیراز و قزوین رده 468، واحد ارومیه رده 473، واحد یزد رده 476، واحد تهران‌شرق و شهرری رده 485 را به‌خود اختصاص داده‌اند. در مقایسه رتبه‌بندی تحقیقاتی سایمگو 2020 با رتبه‌بندی سال 2019، جایگاه برخی واحدهای دانشگاه آزاد اسلامی بهبود یافته و توانسته‌اند رتبه‌های بالاتری را از آن خود كنند. در سال گذشته، واحد خمینی‌شهر به‌عنوان اولین واحد دانشگاه آزاد در رتبه‌بندی تحقیقاتی، در رده 371 قرار داشت كه در مقایسه با سال 2019، حدود 27 پله صعود كرده است.

رتبه‌بندی براساس شاخص نوآوری

پایگاه رتبه‌بندی سایمگو در بررسی دانشگاه‌ها و مؤسسات دنیا براساس شاخص نوآوری به‌ترتیب آكادمی علوم چین، شركت سامسونگ، كمپانی سامسونگ كره‌جنوبی، شركت IBM آمریكا و مؤسسه دارویی Regeneron آمریكا را در رده‌های نخست تا پنجم قرار داده است. در میان دانشگاه‌های ایران، دانشگاه علم‌وفرهنگ در رده 385، پژوهشگاه ملی مهندسی ژنتیك و بیوتكنولوژی در رده 415 و پژوهشگاه پلیمر و پتروشیمی ایران در رده 425، سه دانشگاه نخست كشور در این رده‌بندی هستند. در این بین و در بین 10 دانشگاه برتر ایران كه در رتبه‌بندی نوآورانه سایمگو حضور دارند، دانشگاه آزاد اسلامی واحد یزد با كسب رتبه 453، ششمین دانشگاه ایرانی حاضر در این رده‌بندی است. بعد از آن هم واحد قائم‌شهر در رده 491 و واحد علوم دارویی در رده 494 جایگاه دوم و سوم را بین واحدهای دانشگاه آزاد دارند. بعد از اینها هم به‌ترتیب واحدهای سنندج رده 500، شهرری رده 501، تبریز رده 502، اردبیل رده 504، شیراز رده 507، تهران مركزی و ساری رده 509، قزوین رده 512، شهركرد رده 513، نجف‌آباد رده 515، علوم‌وتحقیقات رده 515، ارومیه رده 516، تهران‌شرق رده 521، خمینی‌شهر رده 522، مشهد رده 524، كرج رده 526، تهران‌جنوب و تهران‌شمال رده 528، همدان و لاهیجان رده 529، اهواز رده 531، رشت رده 532، خوراسگان رده 533، اراك رده 534، مرودشت و كرمانشاه رده 540 قرار گرفته‌اند. در رتبه‌بندی سال 2019، بهترین جایگاه واحدهای دانشگاه آزاد اسلامی در شاخص نوآوری 462 بود كه به واحد تبریز تعلق گرفته بود؛ اما امسال، واحد یزد با كسب رتبه 453، جایگاه دانشگاه آزاد را 9 پله بالاتر برده است.

رتبه بندی براساس شاخص اثر اجتماعی

پایگاه رتبه‌بندی سایمگو در بررسی دانشگاه‌ها و مؤسسات دنیا براساس شاخص اثر اجتماعی به‌ترتیب مركز ملی علوم تحقیقاتی فرانسه، كمپانی فیسبوك آمریكا، شركت‌های فیسبوك، آكادمی علوم چین و دانشگاه هاروارد آمریكا را در رده‌های اول تا پنجم قرار داده است.
در این رتبه‌بندی براساس اثر اجتماعی، دانشگاه علوم پزشكی تهران با رتبه 164، دانشگاه تهران با رتبه 193 و دانشگاه علوم پزشكی شهید بهشتی با رتبه 194 سه دانشگاه برتر ایران هستند. در این رتبه‌بندی اجتماعی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات نیز با كسب رتبه 213، در جایگاه ششمین دانشگاه برتر كشور در پایگاه سایمگو قرار گرفته است. بعد از آن واحد مشهد با رتبه 233 در رده دوم و واحد كرج، تبریز، تهران‌ جنوب، تهران مركزی، نجف‌آباد، قزوین و خوراسگان هم با رتبه 236 در رده سوم تا نهم كشور قرار دارند. در ادامه رده‌بندی هم، واحدهای شیراز، تهران شمال، كرمانشاه، شهركرد، رشت، اراك، یزد و واحد علوم دارویی در رده 237، واحد اردبیل، اهواز، همدان، ساری، لاهیجان، سنندج، مرودشت، شهرری، قائم‌شهر، ارومیه، تهران شرق و خمینی‌شهر هم در رده 238 در رتبه‌های بعدی قرار گرفته‌اند. در رتبه‌بندی سال 2019 سایمگو طبق شاخص اثر اجتماعی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات رتبه 215 را در دنیا از آن خود كرده بود اما این رتبه در سال 2020 با دو پله صعود به 213 رسیده است.